تست هوش IQ ریون را هم اکنون انجام دهید

تست هوش IQ ریون را هم اکنون انجام دهید

تست هوش IQ ریون را هم اکنون انجام دهید تست هوش IQ ریون را هم اکنون انجام دهید
پست وبلاگی
فرسودگي شغلي چيست؟ مدت مطالعه: 4 دقیقه
ای سنج 22 اسفند 1399 مدت مطالعه: 4 دقیقه

فرسودگي شغلي چيست؟

احساس مي‌كنم جديدا هيچ انرژي براي انجام كارهام ندارم.
حس ميكنم اصلا لايق اين كار نيستم.
خيلي حرفه 10 سال من اين كار رو دارم انجام ميدم بدون استراحت و شبانه روز ولي احساس مي‌كنم كه تمركز ندارم روي كارم.
با اينكه عاشق كارم هستم ولي جديدا احساس مي‌كنم موقع كاركردن مثل قبل خوشحال نيستم. نمي دونم چيشده اصلا...

آيا براي شما هم سوال پيش آمده كه چه اتفاقي افتاده است؟ شخص در داستان بالا هم به كارش علاقه دارد، هم در آن بسيار تجربه دارد. اما چرا با اين چنين عملكرد پاييني رو به رو شده است؟

در زندگي همه ي ما فشارهايي وجود دارد. بعضي از اين فشارها مفيد هستند و باعث مي‌شود تلاش ما چندين برابر شود و بعضي ديگر فشار هاي منفي هستند كه منجر به پايين آمدن كاركرد فرد مي شود. يكي از اين فشارها شغل فرد است. اگر فشارهاي منفي در شغل فرد زياد باشد، مي تواند منجر به پديده ايي به نام فرسودگي شغلي (Job burnout) شود. از آنجايي كه سطح بالاي فرسودگی شغلی می تواند به مشکلات شخصی و سازمانی زیادي منجر شود، در طول سه دهه اخير فرسودگي شغلي به يكي از مهم‌ترين پديده هايي كه در سازمان ها وجود دارد تبديل شده است و پژوهشگران، پژوهش هاي زيادي براين پديده انجام داده اند تا بدانند چه مواردي مي تواند بر اين پديده تاثير بگذارد و فرسودگي شغلي چه علائمي دارد. به هر حال در ادامه براساس فهرست مطالب زیر به این موضوع می پردازیم:

فرسودگي شغلي چیست؟

فرسودگي يك احساس خستگي است كه فرد هم از نظر رواني و هم از نظر جسمي آن را احساس مي‌كند که از کار سخت و بدون انگیزه سرچشمه مي‌گيرد. اين پديده، بيشتر در مشاغلي پديد مي‌آيد كه افراد ميزان زيادي از ساعات كاري را در ارتباط نزديك با ساير مردم مي‌گذرانند و بر روي کسانی که مسئولیت بیشتري دارند، تأثیر بیشتري دارد.

همانطور كه گفته شد، در طول اين 3 دهه مطالعات در مورد فرسودگي شغلي به مرور بيشتر شد و  پژوهشگران به دنبال پژوهش هايي براي توضيح اين پديده بودند. براي مثال برخي تصور مي‌كردند كه فرسودگي شغلي همان افسردگي است. اما در حال حاضر فرسودگي شغلي متفاوت از افسردگي درنظر گرفته مي‌شود. زيرا فرسودگي شغلي، پاسخي است كه فرد به عوامل فشارزاي کاري مي‌دهد اما افسردگي در تمام ابعاد زندگي فرد وجود دارد. فردي كه دچار فرسودگي شغلي شده است، نگرش منفي و احساس خشم و سرزنش نسبت به مراجعان و همكاران خود دارد.

گزارش آماری

پژوهش ها نشان داده اند كه افرادي كه از فرسودگي شغلي رنج مي‌برند، دچار كاهش عملكرد مي‌شوند. همچنين فرسودگي شغلي، مشاركت كمتر، قدرت سازگاري كمتر با عوامل فشارزا و نگرش منفي به شغل را منجر مي‌شود كه به طور مستقيم بر سازمان اثرگذار خواهد بود. براي مثال پژوهش ها نشان داده است دبیرانی که دچار فرسودگی شغلی می‌شوند، به طور مستقیم روي دانش آموزان تأثیر منفی می‌گذارند.  

علائم شناسایی فرسودگي شغلي

علائم فرسودگی به پنج مقوله اصلی تقسیم می‌شوند:

علائم عاطفی

به لحاظ عاطفي،‌ فرد احساس ميكند غمگين و افسرده است. اين احساس به اين دليل است كه فرد انرژي زيادي را براي مدتي طولاني صرف كرده است و درنتيجه انرژي او تحليل رفته است.

علائم شناختي

فرد احساس مي‌كند كه شكست خورده است و كفايت ندارد كه در نتيجه ي آن عزت نفس مرتبط به كار در فرد كاهش پيدا مي‌كند. همچنين مهارت هاي شناختي مثل حافظه فرد و توجه نيز ممكن است دچار مشكل شود.

علائم جسمانی

در مورد علائم جسمانی مطالعات اندکی صورت گرفته است اما ديده شده است كه افرادي كه دچار فرسودگی شغلي هستند، شکایت هاي روان تنی (Psychosomatic disorder) را از خود نشان داده اند. به عبارتي ديگر اين افراد دچار دردهاي جسماني مي شوند كه عموما توسط ذهنشان ساخته مي‌شود.

علائم رفتاري

از جمله علائم رفتاري نیز می‌توان به مصرف قهوه، سیگار، الکل و دارو، غیبت شغلی، ترك شغل و عملکرد پایین اشاره کرد.

علائم انگيزشي

به لحاظ انگیزشی نیز، انگیزش درونی کارکنان فرسوده کاهش می‌یابد و تعصب، اشتیاق، علاقه و آرمان خواهی آنها از بین می‌رود. همچنین، کناره گیري جسمی و ذهنی از دیگران، ناامیدي و سرخوردگی نیز در اين افراد به چشم می‌خورد.

راههای پیشگیری از فرسودگي شغلي 

شناخت پيدا كردن نسبت به علائم و نشانگان هشدار دهنده ي فرسودگي شغلي مي‌تواند در كاهش و پيشگيري اين پديده كمك كننده باشد.

ساعات كاري مشخص و مناسبي را داشته باشيد. كار كردن بيش از حد ساعات مشخص شده و يا كار در روز هاي تعطيل مي تواند موجب فرسودگي شغلي شود. اگر كارفرما هستيد اين محيط را براي كاركنان خود فراهم كنيد.

برنامه ريزي براي ساعات كاري داشته باشيد. پيشنهاد مي‌شود تقريبا 1 ساعت بين كارهاي خود را صرف پياده روي، انجام حركات كششي و غذا خوردن كنيد.

به عنوان يك كارفرما مي توانيد براي جلوگيري از فرسودگي شغلي براي كاركنان‌، مي توانيد به هر فردي كاري را واگذاري كرد كه فرد اشتياق بيشتري نسبت به آن دارد.

راهکارهای کاهش فرسودگي شغلي

مي توان گفت به طور كل عوامل فردی، سازمانی و محیطی در كاهش فرسودگی شغلی تأثیر دارند:

براي عوامل فردی مي توان به مواردي مانند آگاه بودن از روش های مقابله ای با فشارهای شغلی، آرام بودن، صبور بودن و سهل گيري و توقع زياد نداشتن اشاره كرد.   

عوامل سازمانی شامل مواردي مانند داشتن روابط صمیمی با همکاران، سرپرست و مراجعان و در معرض انتظارات و خواست های متضاد قرار نگرفتن مي‌شود.  

عوامل محیطی نظیر حمایت های خانوادگی و سازمانی می‌توانند در كاهش از فرسودگی شغلی موثر باشد.

بیشتر بخوانید

با توجه به مطالب فوق پیشنهاد می گردد مقاله ای تخت عنوان «اهمیت تست های شخصیت شناسی در پیدا کردن شغل مناسب» را مطالعه نمایید.

جمع بندي ای سنج

در آخر لازم است بگوييم كه يك شغل رضايت بخش ممكن است تبديل به نارضايتي شود و منجر به فرسودگي شغلي در فرد بشود. اين موضوع بستگي به شيوه هايي دارد كه افراد در مقابله با موقعيت هاي استرس زا به كار مي‌گيرند. عده اي به طور كارآمد و موفقيت آميز از آن عبور مي‌كنند و يا حتي آن را از بين مي‌برند و عده ايي ديگر نيز به طور درمانده و ناتوان با اين موقعيت ها برخورد مي كنند كه آسيب قابل ملاحظه اي به زندگي و سلامت رواني آنها وارد مي شود. نشانگان روانشناختي فرسودگي شغلي، شامل خستگي عاطفي، دگرگوني شخصيت و كاهش احساس كفايت است. پژوهشگران معتقدند كه فرسودگي شغلي مي تواند باعث باعث افت كيفيت ارائه ي خدمات، دست كشيدن از شغل، غيبت از كار يا تضعيف روحيه شود. نكته ايي كه لازم است بدانيم آن است كه شايد فرسودگي شغلي و نشانگان آن اختلال رواني نباشند اما مي تواند به مرور زمان گسترش پيدا كرده و تبديل به يك اختلال رواني شود.
آیا تا به حال در محیط کار خود، فرسودگی شغلی را تجربه کرده اید؟ چه راهکاری برای مبارزه با آن استفاده نموده اید؟ لطفا دیدگاه و نظرات خودتان را با ما به اشتراک بگذارید.

اصطلاحات مهم این مقاله

جهت نمایش بیشتر اصطلاحات کلیک نمایید
لطفا امتیاز خود را برای این محتوا ثبت کنید