درمان تحلیل لثه با زردچوبه؛ روش‌های خانگی و تخصصی

درمان تحلیل لثه با زردچوبه یکی از روش‌های خانگی است که معمولا هنگام بروز این بیماری مطرح می‌شود. با وجود اینکه زردچوبه به دلیل خواص ضدالتهابی مورد توجه قرار دارد اما نباید آن را جایگزین تشخیص و درمان علت اصلی تحلیل لثه دانست. گاهی ممکن است در برخی شرایط تحلیل لثه با زردچوبه به کاهش التهاب کمک کند، اما این نتیجه آن با بازسازی بافت از دست‌رفته تفاوت دارد. روش درمان بسته به علت و شدت عقب رفتگی لثه متفاوت است. رعایت بهداشت دهان و کنترل پلاک دندان ممکن است در مراحل اولیه پاسخ دهد؛ این در حالیست که درمان بیماری‌های پیشرفته لثه عمیق‌تر است و  می‌تواند جراحی لثه یا پیوند لثه باشد. در ادامه این مطلب درمان تحلیل لثه با زردچوبه را از ابعاد گوناگون مورد بررسی قرار داده‌ایم. 

سلب‌ مسئولیت: تحریریه‌ی ای سنج در تهیه‌ این محتوای تبلیغاتی نقش نداشته و مسئولیتی در قبال صحت آن ندارد.

تحلیل لثه چیست و چرا اتفاق می‌افتد؟

زمانی که بافت لثه به سمت عقب حرکت می‌کند و شما می‌توانید بخش بیشتری از سطح دندان یا ریشه دندان را مشاهده کنید، عارضه تحلیل لثه یا پس‌روی لثه رخ داده است. این شرایط تنها یک التهاب ساده نیست؛ التهاب لثه قرمز یا لثه متورم و خونریزی لثه را به دنبال دارد اما تحلیل لثه باعث از دست رفتن یا جابه‌جایی بافت لثه می‌شود. تحلیل لثه در صورت عدم درمان علت اصلی، ممکن است ادامه پیدا کند و علاوه بر ایجاد حساسیت دندان، باعث به خطر افتادن سلامت بافت و استخوان اطراف دندان هم شود. مهم‌ترین عوامل ایجاد تحلیل لثه عبارت‌اند از:

• بیماری لثه به‌ویژه پریودنتیت

• تجمع پلاک دندان و جرم دندان

• وارد کردن فشار زیاد یا مسواک زدن خشن

• موقعیت نامناسب بعضی دندان‌ها

• ضخامت کم بافت لثه و عوامل آناتومیک و 

• بعضی عادات و عوامل فردی

• فشارهای غیر طبیعی مانند دندان‌قروچه 

درمان تحلیل لثه با زردچوبه؛ واقعا چقدر موثر است؟

در زردچوبه ماده فعالی به نام کورکومین وجود دارد که بر اساس مطالعات انجام شده درباره آن احتمالا دارای اثرات ضدالتهابی و ضد میکروبی است. به همین دلیل، در برخی موارد برای کمک به سلامت دهان و کاهش التهاب استفاده از زردچوبه توصیه می‌شود. با این حال کاهش التهاب با درمان تحلیل لثه یکسان نیست.

اگر مشکل لثه به دلیل تجمع پلاک یا التهاب لثه ایجاد شود، کنترل التهاب می‌تواند به مراقبت از آن کمک کند؛ ولی اگر بافت لثه واقعا تحلیل رفته باشد، استفاده از زردچوبه نمی‌تواند درمانی برای بازسازی بافت از دست‌رفته به‌صورت قابل پیش‌بینی محسوب شود. از این رو زردچوبه را نباید به‌عنوان درمان قطعی تحلیل لثه در نظر گرفت. اگر پریودنتیت یا عامل زمینه‌ای دیگری باعث بروز بیماری شده باشد، ابتدا باید همان مشکل تشخیص داده و درمان شود.

آیا درمان تحلیل لثه در خانه امکان‌پذیر است؟

درمان خانگی معمولا شامل راهکارهایی برای کنترل عوامل موثر است اما کنترل عامل بیماری با بازسازی بافت از دست‌رفته یکی نیست. حذف پلاک، رعایت دقیق بهداشت، استفاده صحیح از مسواک نرم و تمیز کردن فضای بین دندان‌ها می‌تواند از جمله کارهای مفید برای جلوگیری از پیشرفت بیماری لثه هستند. با این وجود درمان خانگی معمولا نمی‌تواند به جای تشخیص تخصصی علت عقب رفتگی لثه معرفی شود. ارزیابی دندانپزشک در مواردی که تحلیل بسیار واضح است، ریشه دندان ظاهر شده، حساسیت وجود دارد یا وضعیت لثه در حال بدتر شدن باشد الزامی خواهد بود.

روش‌های درمان تحلیل لثه چیست؟

متخصص بر اساس علت، شدت تحلیل، وضعیت لثه و استخوان اطراف دندان روش های درمان تحلیل لثه را انتخاب می‌کند. در جدول زیر انواع وضعیت لثه در هنگام تحلیل و روش درمان آن‌ها ارائه شده است. 

اصلاح بهداشت دهان و کنترل علت

در اولین قدم باید عامل ایجادکننده را پیدا و کنترل کرد. مسواک باید با فشار مناسب و تکنیک صحیح استفاده شود و بین دندان‌ها به صورت روزانه تمیز شوند. اگر پلاک به‌خوبی کنترل نشود، حتی انجام درمان‌های تخصصی هم ممکن است نتیجه مطلوبی را به همراه نداشته باشند. بنابراین، مراقبت از لثه را نباید تنها به زمان مراجعه به دندانپزشک محدود کرد.

پاکسازی حرفه‌ای و درمان بیماری لثه

جرم‌گیری حرفه‌ای در صورت وجود جرم دندان، می‌تواند باعث حذف رسوبات شود. در شرایطی که رسوبات و التهاب در عمق بیشتری قرار دارند، جرم‌گیری عمیق یا پاکسازی ریشه توصیه می‌شود. درمان بیماران مبتلا به پریودنتیت با هدف کنترل بیماری و حفظ بافت و استخوان اطراف دندان صورت می‌گیرد.

پیوند لثه و جراحی‌های پریودنتال

گاهی ممکن است درمان‌های محافظه‌کارانه برای اصلاح ظاهر یا پوشش ریشه دندان پاسخ ندهند. در این شرایطی متخصص معمولا پیوند لثه یا سایر انواع جراحی لثه را پیشنهاد می‌کند. هدف از انجام این درمان می‌تواند پوشش بهتر ریشه، بهبود فرم بافت، محافظت بیشتر از ناحیه آسیب‌دیده و کاهش حساسیت باشد. همه بیماران به جراحی نیاز ندارند و دندانپزشک باید پس از معاینه درباره انتخاب روش درمان تصمیم بگیرد. بنابراین افرادی که به دنبال جراحی لثه در غرب تهران هستند، باید در گام نخست مراجعه به یک متخصص باتجربه در درمان‌های پریودنتال را در دستور کار خود قرار دهند.

آیا لثه تحلیل‌رفته دوباره رشد می‌کند؟

لثه تحلیل‌رفته به طور معمول رشد دوباره ندارد. متخصص با درمان علت زمینه‌ای، می‌تواند روند تحلیل را متوقف یا کنترل کند. در بعضی بیماران هم استفاده از روش‌های تخصصی مانند پیوند لثه می‌تواند وضعیت بافت را اصلاح کرده و پوشش ریشه را بهبود ببخشد. نباید انتظار داشت که تنها با درمان خانگی، لثه از دست‌رفته دوباره شروع به رشد کند. میزان تحلیل لثه، علت ایجاد آن و وضعیت بافت اطراف دندان نوع درمان را مشخص می‌کند. 

چه زمانی جراحی لثه برای تحلیل لثه لازم می‌شود؟

جراحی لثه معمولا  زمانی مطرح می‌شود که تحلیل پیشرفت کرده باشد یا با درمان‌های محافظه‌کارانه نتوان مشکل را به خوبی کنترل کرد. هم‌چنین قبل از جراحی لثه در تهران بهتر است علت تحلیل و میزان آسیب توسط متخصص بررسی شود. موارد زیر ممکن است نیاز به بررسی جراحی ایجاد کنند:

• نمایان شدن قابل توجه ریشه دندان

• حساسیت شدید و مداوم

• وجود نقص بافتی

• بیماری لثه کنترل‌نشده یا آسیب بافتی مرتبط

• مشکل زیبایی قابل توجه

• ادامه‌دار بودن تحلیل

چگونه از پیشرفت تحلیل لثه جلوگیری کنیم؟

کاهش احتمال پیشرفت لثه یکی از دغدغه‌های بیمارانی است که با این مشکل مواجه شده‌اند. در این باره بهتر است موارد زیر را جدی بگیرید:

• استفاده از مسواک نرم

• کنترل پلاک دندان

• انجام جرم‌گیری در صورت نیاز

• درمان به‌موقع التهاب لثه و بیماری‌های لثه

• پرهیز از فشار زیاد هنگام مسواک زدن

• ترک سیگار در صورت مصرف

• تمیز کردن منظم فضای بین دندان‌ها با نخ دندان یا ابزار مناسب

• مراجعه دوره‌ای برای معاینه

• بررسی دندان‌قروچه یا عوامل فشاری در صورت وجود

چه زمانی باید برای بررسی تحلیل لثه به دندانپزشک مراجعه کرد؟

اگر با علائمی مانند خونریزی لثه، تورم، حساسیت دندان، درد، نمایان شدن ریشه، بوی بد مداوم دهان، لق شدن دندان یا پیشرفت قابل مشاهده تحلیل مواجه شده‌اید بهتر است معاینه توسط متخصص را در اولویت خود قرار دهید. دندانپزشک می‌تواند با بررسی وضعیت لثه، دندان و در صورت نیاز استخوان اطراف دندان، میزان تحلیل لثه و روش مناسب برای درمان آن را انتخاب کند. در صورت نیاز برای درمان تخصصی‌تر می‌توانید به متخصص لثه مراجعه کنید.

جمع‌بندی

درمان تحلیل لثه با زردچوبه را نمی‌توان جایگزینی برای درمان تخصصی دانست. زردچوبه و کورکومین ممکن است به دلیل ویژگی‌های ضدالتهابی مفید واقع شوند، اما اثربخشی آن در کاهش التهاب با بازسازی بافت تحلیل‌رفته تفاوت دارد. در هنگام تحلیل لثه ابتدا باید علت پس‌روی لثه مشخص شود. گاهی اصلاح بهداشت و پاکسازی حرفه‌ای کافی است و در موارد پیشرفته‌تر درمان بیماری لثه، پیوند لثه یا جراحی لثه نیاز خواهد بود.

سوالات متداول