"خودشناسی" و اهمیت شناخت آن مدت مطالعه: 6 دقیقه
سروناز چنگیزی 17 شهریور 1399 مدت مطالعه: 6 دقیقه

"خودشناسی" و اهمیت شناخت آن

خودشناسی، یکی از مسائلی است که امروزه، بسیار اهمییت دارد و می تواند ضامن موفقیت ما باشد. به همین جهت، می بایست به شناختی هرچه بیشتر و بهتر درباره ی خودمان برسیم تا بتوانیم کنترل لازم را بر افکار و رفتارمان بدست آوریم. در این مقاله، با 6 راهکاری آشنا خواهیم شد که می توانند در راه رسیدن به خودشناسی، بسیار مفید و موثر باشند.

تیتر این مقاله، در واقع یک ضرب المثل معروف آفریقایی است و جمله ای بسیار جالب و در عین حال، مطابق با واقعیت می باشد. معنای این ضرب المثل این است که اگر شما خودتان مانع پیشرفت خودتان نشوید، هیچ کس دیگری نیز نمی تواند سد راهتان گردد و باعث شکست خوردنتان شود. لازمه ی این کار نیز این است که نقاط ضعف و قوتتان را کاملا بشناسید؛ در واقع باید خود واقعی تان را کشف کنید. شاید بگویید که «این کار بسیار راحت است؛ مگر می شود کسی خودش را نشناسد ؟؟! من هم قطعا خودم را به خوبی می شناسم !» اما اگر از شما خواسته شود 10 خصلت مثبت و منفی خودتان را نام ببرید، آنجاست که متوجه می شوید آن قدرها که فکر می کردید نیز خودتان را نمی شناسید و ممکن است بتوانید نهایتا 4 یا 5 صفت خوب و بد خودتان را نام ببرید. حتی اگر بتوانید بیشتر از 20 صفت درباره با خودتان ذکر کنید نیز نمی تواند به این معنا باشد که خودتان را کاملا می شناسید؛ چرا که ابعاد خودشناسی، فراتر از اینهاست.

 

چرا خودشناسی، مهم است ؟

در زندگی همه ی ما، کارهایی وجود دارد که آن ها را به صورت ناخودآگاه انجام می دهیم؛ همانند رانندگی کردن، غذا خوردن، راه رفتن، شستن دست و صورت مان، حرف زدن و بسیاری کارهای دیگر. تمام این کارها را یک بار یاد گرفته ایم و پس از آن، بدون آن که نیاز باشد به جزئیاتشان فکر کنیم؛ آن ها را انجام می دهیم؛ چرا که به انجام دادنشان عادت کرده ایم و این اعمال، توسط ناخودآگاه ما کنترل می شوند. علاوه بر مواردی که ذکر شد، کارهای فراوان دیگری وجود دارند که بدون فکر، آن ها را انجام می دهیم؛ مثلا ممکن است در یک موقعیت خاص، همیشه یک رفتار ثابت را انجام دهیم و یا حرف مشخصی را بزنیم (برای مثال، هر بار که کسی از ما انتقاد می کند، ناخودآگاه عصبانی می شویم و داد و فریاد راه می اندازیم). برای آن که بتوانیم شرایط را مدیریت و رفتار و افکارمان را کنترل کنیم، لازم است تا بر ناخودآگاهمان مسلط شویم؛ در غیر این صورت، این ضمیر ناخودآگاه ماست که بر ما مسلط می شود و کنترل امور را به دستش می گیرد. در این صورت، ممکن است کارهایی انجام دهیم که به ضررمان تمام شوند و باعث شوند به اهدافی که داریم نرسیم و شکست بخوریم. به همین دلیل است که خودشناسی، امری بسیار مهم است؛ چرا که اگر خودمان را نشناسیم، نمی توانیم بر روی ناخودآگاهمان نیز کنترلی داشته باشیم؛ حتی نمی دانیم چه توانمندی هایی داریم، چه چیزهایی را دوست داریم و می خواهیم به کجا برسیم. بنابراین، دانستن اینکه واقعا که هستیم، می تواند تاثیر به سزایی در موفقیت مان داشته باشد.

چگونه می توانیم به خودشناسی برسیم ؟

خودشناسی، بدین معنی است که توانایی ها و مهرت هایمان را به خوبی بشناسیم و رفتارهایمان را بر اساس آن ها سازماندهی کنیم. واقعیت امر این است که خودشناسی امری است پیچیده، اما ممکن. برای اینکه به خودشناسی برسیم، راه های متعددی وجود دارد. ما در این مقاله، به بررسی 6 راهکاری می پردازیم که می توانند در جهت رسیدن به خودشناسی، بسیار کمک کننده باشند :

 

1- از کاغذ و قلم کمک بگیرید :

سعی کنید به تمام صفات خوب و بد و نقاط قوت و ضعفتان فکر کنید و تا جایی که می توانید، آن ها را بر روی کاغذ یادداشت کنید. هنگامی که نقاط ضعف و توانمندی هایتان را کنار هم بنویسید، به احتمال زیاد به ارتباط آن ها با هم نیز پی می برید و می توانید برجسته ترین صفات شخصیتی تان را راحت تر بیابید. این کار به شما کمک می کند که به دید بهتری ازخودتان برسید و حتی صفاتی که قبل از آن متوجه شان نبودید را بهتر ببینید و بشناسید. سعی کنید به چیزهایی که برای شما ارزش حساب می شوند نیز فکر کنید و آن ها را یادداشت نمایید.

 

2- خودتان را رصد کنید :

رفتارهایی که در طول روز انجام می دهید را دقیق تر بررسی کنید و اگر مواردی از موارد مرحله 1 درآن ها وجود دارد، آن ها را مشخص و ارتباطشان با رفتارهایتان را بیابید. رفتارهای خودآگاه و ناخودآگاهتان را پیدا کنید و دقت کنید که چه رفتارهایی را بیشتر از همه تکرار می کنید (رفتارهای ناخودآگاه) و ببینید این رفتارها بیشتر مرتبط با نقاط ضعفتان هستند یا نقاط قوتتان. اگه به نقاط ضعفتان مرتبط اند، آن ها را اصلاح و اگر مرتبط با نقاط قوتتان هستند، آن ها را تقویت نمایید.

 

3- خود را در آینه ی دیگران ببینید :

بسیاری از روانشناسان و محققان علوم رفتاری، بر یک باور معروف، اتفاق نظر دارند؛ آن هم این است که «هر کس خود را در آینه ی دیگران می بیند و می شناسد.» این عبارت به این معناست که ما عادت داریم خودمان را به واسطه ی بازخوردهایی که دیگران به ما می دهند، بشناسیم و ارزیابی کنیم. برای مثال، اگر تعداد زیادی از اطرافیانمان به ما بگویند که فردی صادق هستیم، ما نیز این ویژگی را به عنوان یکی از ویژگی های شخصیتی بارزمان می پذیریم. البته گاهی دیدی که دیگران نسبت به ما دارند، ممکن است متفاوت با دیدی باشد که خودمان نسبت به خودمان داریم؛ مثلا ممکن است خود را فردی اجتماعی بدانیم؛ در حالی که دیگران ما را فردی خجالتی و تا حدی منزوی می دانند ! این جاست که بین شناختی که خودمان از خودمان داریم با شناختی که دیگران از ما دارند، به تناقض می خوریم ! لازم به ذکر است که دیگران، معمولا شخصیت ما را واقع بینانه تر از خودمان ارزیابی می کنند؛ چرا که اغلب ما، به دلیل ضعفی که در خودشناسی داریم، دقیقا نمی دانیم کیستیم و می خواهیم که باشیم و تصوری خیالی از خود داریم. به همین جهت، نظری که دیگران درباره با ما دارند، می تواند مرجع خوبی در این خصوص باشد. پس از دیگران بخواهید که درباره با شخصیت و نقاط ضعف و قوت شما نظر دهند و آنچه را که درباره با شما می دانند و می بینند، بیان کنند. شما نیز با تفسیر کردن حرف های آن ها، قطعا می توانید به حقایق مهمی درباره ی خودتان برسید.

4- اهدافتان را مشخص کنید :

«آن چیز که در جستن آنی، آنی..!». اهداف، آرزوها و خواسته هایتان را مشخص کنید و سعی کنید در ذهنتان مسیری را برای رسیدن به آن ها، ترسیم کنید. واقعیتی که پشت این کار وجود دارد این است که اهداف و رویاهایی که برای خودمان تعیین می کنیم، می توانند تاثیر پررنگی بر شخصیت ما داشته باشند و باعث شوند تا ویژگی های خاصی را در خودمان شکل دهیم.

 

5- همیشه در حال یادگیری باشید :

مسلم است که همه ی ما، تمام ویژگی های خوب و مثبت را دارا نیستیم؛ اما می توانیم با تقلید از دیگزران و انتخاب الگویی مناسب، بسیاری از صفات مثبت را درون خود ایجاد کرده و پرورش دهیم. بنابراین، همیشه سعی کنید به دنبال یادگرفتن خصلت های مثبت باشید و آنقدر آن ها را در زندگی تان به کار ببرید که به بخشی از وجود و شخصیت شما تبدیل گردند.

 

6- از روانشناسان و تست های شخصیتی کمک بگیرید :

یکی دیگر از راه های بسیار مفید برای خودشناسی، این است که از یک شخص حرفه ای در این زمینه کمک بگیرید. تست های متفاوت و متنوعی نیز طراحی شده اند که می توانند اطلاعات بسیار مفید و دقیقی درباره با ابعاد مختلف شخصیتتان به شما ارائه دهند و در جهت خودشناسی، یاری رسان باشند.

در سایت ای سنج نیز می توانید بسیاری از این تست ها را بیابید، انجام دهید و تفسیرشان را دریافت کنید.

افسردگی | افسردگی نوعی اختلال روانی شایع است که با غم و اندوه مداوم و عدم علا...
لطفا امتیاز خود را برای این محتوا ثبت کنید